Czek
Czek
Czek (ang. check) ekon. papier wartościowy, dokument polecający wypłatę przez bank wskazanej na nim osobie określonej sumy pieniędzy, czasem zastępujący w bieżących rozliczeniach płatność gotówkową.
Co to jest czek in blanco?
Jest to czek niezupełny w chwili wystawienia, tzn. nie zawierający wszystkich tych elementów o których mówi art.1 prawa czekowego. Dokument ten powinien w swej treści zawierać nazwę „czek” oraz co najmniej podpis wystawcy. Pozostałe konieczne elementy składowe czeku mogą być uzupełnione później. Niezbędne w tym względzie jest porozumienie stron co do jego uzupełnienia. Jeżeli czek in blanco, uzupełniony został niezgodnie z zawartym porozumieniem, nie można wobec posiadacza zasłaniać się zarzutem, że nie zastosowano się do tego porozumienia, chyba że posiadacz nabył czek w złej wierze albo przy nabyciu dopuścił się rażącego niedbalstwa.
Rodzaje czeków:
gotówkowy (kasowy) - upoważnia bank do wypłacenia gotówki w banku wystawcy lub w innym banku. Wystawca lub posiadacz czeku mogą zabronić wypłaty czeku w gotówce, pisząc w poprzek na przedniej stronie czeku zastrzeżenie: "przelać na rachunek" - w ten sposób czek staje się czekiem rozrachunkowym
rozrachunkowy - upoważnia bank do przelania środków finansowych z rachunku wystawcy na rachunek innej osoby; może być użyty tylko do rozrachunku księgowego, który ma skutki zapłaty. Czeki rozrachunkowe mogą mieć postać czeków potwierdzonych lub gwarantowanych:
czek rozrachunkowy potwierdzony - zawiera oświadczenie banku wystawcy, że czek ma pokrycie na rachunku. Potwierdzenie czeku jest ważne tylko 10 dni od daty wystawienia czeku, na ten okres bank blokuje odpowiednie środki na rachunku wystawcy
czek rozrachunkowy gwarantowany - na podstawie umowy między bankiem a wystawcą, czek realizowany jest bez względu na stan rachunku wystawcy. W razie braku pokrycia na rachunku bank automatycznie kredytuje wystawcę czeku do wysokości sumy gwarantowanej
podróżne - umożliwiają podjęcie gotówki za granicą, mają zawsze charakter czeków imiennych
Kto jest uprawniony z czeku?
Ze względu na osobę wierzyciela czeki można podzielić na trzy grupy:
czeki imienne.
Jest to przypadek, gdy czek wystawiony jest na wyraźnie określoną osobę (wystarczy podanie jej nazwiska), która tym samym staje się uprawniona do odbioru
sumy czekowej. Można go przenieść na inną osobę tylko w formie i ze skutkami zwykłego przelewu, który musi być połączony z wydaniem dokumentu.
czeki na zlecenie
Jest to czek na zlecenie określonej osoby. Legitymuje on osobę wymienioną w dokumencie (remitenta) oraz każdego, na kogo prawa zostały przeniesione przez indos. Do przeniesienia praw z takiego czeku potrzebne jest jego wydanie oraz istnienie nieprzerwanego szeregu indosów.
czeki na okaziciela
W tym przypadku wierzycielem z czeku jest każdy właściciel dokumentu. Przeniesienie praw z czeku na okaziciela wymaga tylko wydania tego dokumentu, oznacza ono bowiem przeniesienie własności dokumentu.
Jakie są wymogi formalne czeku?
Zgodnie z art. 1 prawa czekowego czek zawiera:
1) nazwę czek w samym tekście dokumentu, w języku, w jakim go wystawiono;
2) polecenie bezwarunkowe zapłacenia oznaczonej sumy pieniężnej;
3) nazwisko osoby, która ma zapłacić (trasata);
4) oznaczenie miejsca płatności;
5) oznaczenie daty i miejsca wystawienia czeku;
6) podpis wystawcy czeku.
Czek (ang. check) ekon. papier wartościowy, dokument polecający wypłatę przez bank wskazanej na nim osobie określonej sumy pieniędzy, czasem zastępujący w bieżących rozliczeniach płatność gotówkową.
Co to jest czek in blanco?
Jest to czek niezupełny w chwili wystawienia, tzn. nie zawierający wszystkich tych elementów o których mówi art.1 prawa czekowego. Dokument ten powinien w swej treści zawierać nazwę „czek” oraz co najmniej podpis wystawcy. Pozostałe konieczne elementy składowe czeku mogą być uzupełnione później. Niezbędne w tym względzie jest porozumienie stron co do jego uzupełnienia. Jeżeli czek in blanco, uzupełniony został niezgodnie z zawartym porozumieniem, nie można wobec posiadacza zasłaniać się zarzutem, że nie zastosowano się do tego porozumienia, chyba że posiadacz nabył czek w złej wierze albo przy nabyciu dopuścił się rażącego niedbalstwa.
Rodzaje czeków:
gotówkowy (kasowy) - upoważnia bank do wypłacenia gotówki w banku wystawcy lub w innym banku. Wystawca lub posiadacz czeku mogą zabronić wypłaty czeku w gotówce, pisząc w poprzek na przedniej stronie czeku zastrzeżenie: "przelać na rachunek" - w ten sposób czek staje się czekiem rozrachunkowym
rozrachunkowy - upoważnia bank do przelania środków finansowych z rachunku wystawcy na rachunek innej osoby; może być użyty tylko do rozrachunku księgowego, który ma skutki zapłaty. Czeki rozrachunkowe mogą mieć postać czeków potwierdzonych lub gwarantowanych:
czek rozrachunkowy potwierdzony - zawiera oświadczenie banku wystawcy, że czek ma pokrycie na rachunku. Potwierdzenie czeku jest ważne tylko 10 dni od daty wystawienia czeku, na ten okres bank blokuje odpowiednie środki na rachunku wystawcy
czek rozrachunkowy gwarantowany - na podstawie umowy między bankiem a wystawcą, czek realizowany jest bez względu na stan rachunku wystawcy. W razie braku pokrycia na rachunku bank automatycznie kredytuje wystawcę czeku do wysokości sumy gwarantowanej
podróżne - umożliwiają podjęcie gotówki za granicą, mają zawsze charakter czeków imiennych
Kto jest uprawniony z czeku?
Ze względu na osobę wierzyciela czeki można podzielić na trzy grupy:
czeki imienne.
Jest to przypadek, gdy czek wystawiony jest na wyraźnie określoną osobę (wystarczy podanie jej nazwiska), która tym samym staje się uprawniona do odbioru
sumy czekowej. Można go przenieść na inną osobę tylko w formie i ze skutkami zwykłego przelewu, który musi być połączony z wydaniem dokumentu.
czeki na zlecenie
Jest to czek na zlecenie określonej osoby. Legitymuje on osobę wymienioną w dokumencie (remitenta) oraz każdego, na kogo prawa zostały przeniesione przez indos. Do przeniesienia praw z takiego czeku potrzebne jest jego wydanie oraz istnienie nieprzerwanego szeregu indosów.
czeki na okaziciela
W tym przypadku wierzycielem z czeku jest każdy właściciel dokumentu. Przeniesienie praw z czeku na okaziciela wymaga tylko wydania tego dokumentu, oznacza ono bowiem przeniesienie własności dokumentu.
Jakie są wymogi formalne czeku?
Zgodnie z art. 1 prawa czekowego czek zawiera:
1) nazwę czek w samym tekście dokumentu, w języku, w jakim go wystawiono;
2) polecenie bezwarunkowe zapłacenia oznaczonej sumy pieniężnej;
3) nazwisko osoby, która ma zapłacić (trasata);
4) oznaczenie miejsca płatności;
5) oznaczenie daty i miejsca wystawienia czeku;
6) podpis wystawcy czeku.